تن آدمی شریف است بجان آدمیت
ماه‌نامه خبری، تحلیلی، آموزشی، بین‌المللی
در زمینه علوم انسانی، علوم اجتماعی

سال سوم، شماره ۲۱، اردیبهشت ۱۳۹۱

تحلیل تاریخی

هویت جمعی سرمایه‌داران ایرانی چگونه شکل گرفت؟
سرمايه‌ ملي در برابر سرمایه غیرملی
سهيلا ترابي فارساني

آسیب‌شناسی برخوردهای انقلابی با سرمایه‌داران
مصادره‌ها ریشه سوسیالیستی داشت
مجيد يوسفي . فریدون شیرین‌کام

چگونه شوراي انقلاب حکم مصادره اموال سرمايه‌داران را صادر کرد؟
داستان 53 نفر
ندا گنجي

گفت‌و گویی منتشر نشده با عزت‌الله سحابی درمورد مصادره‌های اول انقلاب
گفتند کلاه بیاورید با سرش آوردند
مجید یوسفی

سرمایه‌داری ملی

داستان سرمايه‌داري ايراني
محمد طاهری

سرمایه‌داری ملی . نظريه‌ها و مفاهيم

چرا سرمایه‌دار ایرانی نتوانست طبقه تشکیل دهد؟
نه فئودال، نه بورژوا
محمدعلی همایون کاتوزیان

چه ارتباطی میان سرمایه‌ملی و توسعه وجود دارد؟
اقتصاد سياسي حمايت از توليد ملي
علي ديني تركماني

چه ارتباطی میان توسعه و حمایت‌گرایی وجود دارد؟
کارکردهای دولت توسعه‌گرای حامی اقتصاد ملی
احمد ميدري

نگاه نهادگرایانه به موانع سرمایه‌داری ملی در اقتصاد ایران در گفت‌و‌گو با فرشاد مومنی
آزادسازی نابهنگام و اضمحلال صنایع
مهدی نوروزیان

میزگرد

ميزگردی باحضور موسی غني‌نژاد و علی‌اصغر سعيدي درباب تجربه کارآفرینی محسن خلیلی عراقی
مصائب سرمایه‌داری ایرانی
محمد طاهری / ندا گنجی

تریبون . مقالات آزاد

نگاهي از نظر علم اقتصاد سیاسی به لايحه بودجه 91
همچون کشتي بي‏لنگر
ابراهيم اصغرزاده . فعال سياسي و مدير مطبوعاتي.

مقدمه‌اي بر نقد اصلاحات
خطوط کلی راهبرد بازگشت
عباس عبدي . روزنامه نگار و پژوهشگر علوم اجتماعی و از نویسندگان ثابت مهرنامه در بخش سیاسی.

تقویم ماه

3 فروردين سالگرد درگذشت سيدجلال‌الدين آشتياني بود
جلال حكمت و اشراق
حسن لاهوتی . پژوهشگر و مولاناپژوه و بيش از 30 سال همراه و همخانه سيدجلال‌الدين آشتياني بوده است. از او کتاب‌هايي چون ترجمه «شکوه شمس» آنه مار

23 فروردين سالگرد درگذشت دکتر يدالله سحابي بود
اسوه راستي و الگوي اخلاق
صادق طباطباييدکتراي بيوشيمي دارد. خواهرزاده امام‌موسي‌صدر است و مدتي سخنگوي دولت موقت بود. از آثار او مي‌توان به سه جلد «خاطرات سياسي»، «ط

موسسه پرسش درس‌گفتارهایی درباره ماکیاولی را برگزار می‌کند
بازگشت سیدجواد طباطبایی

12 اردیبهشت سالگرد شهادت استاد مطهری بود
مطهري و پوپر
احمد بستاني . عضو هيأت علمي پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات اجتماعي جهاد دانشگاهي است. وي که دکتراي انديشه سياسي دارد، در شماره‌هاي اول تا ده

10 فروردین سالمرگ فریدون آدمیت بود
مشروطه‌ آدميت
داريوش رحمانيان . استاديار گروه تاريخ دانشگاه تهران است و از تأليفات او مي‌توان به «چالش جمهوري و سلطنت در ايران»، «تاريخ علت‌شناسي انحطاط

آدميت و روشنفكران ايراني
لطف‌الله آجداني . متولد ۱۳۴۳ آمل، فوق لیسانس تاریخ دارد و در دانشگاه‌های مازندران تدریس می‌كند و مقالات فراوانی در نشریات فرهنگی و ادبی چا

چشم‌انداز . مطبوعات جهان

وقتي ديکتاتوري در برابر دمکراسي زانو مي‌زند
درس‌هايي از برمه
توماس کاروتِرز

نظرات کارشناسان و آشنايان به تحولات برمه در خصوص آينده و «راه‌حل‌هايي براي برمه»
جوانه‌هاي دمکراسي شکوفه مي‌دهد
ترجمه‌ی کسرا اصفهانی

نگاهی به زندگی سیاسی داو آنگ سان‌سوچي
هاولِ برمه

استراتژی چپ‌ها؛ وحدت برای اخراج سارکوزی از الیزه
مبارزه سوسیالیست ها تازه آغاز شده است
ژان لوك ملانشون . نامزد جبهه چپ در انتخابات ریاست ‌جمهوری فرانسه که 10درصد آرا را به دست آورد

سه چالش خطرناک برای نظم سیاسی در جهان
بحران حکمرانی
ريچارد ان.‌هاس . ترجمه: آرش عزيزي / عضو شورای روابط خارجی آمریکا

افزایش بیکاری همه معادلات را تغییر می‌دهد
سرنوشت اروپا در انتظار آمریکا
پل كروگمن/ استاد اقتصاد دانشگاه پرینستون و برنده‌ی نوبل 2008 . ترجمه:شادي آذري

آسیب شناسی جنبش اشغال وال‌استريت
اكنون چه بايد كرد؟
اسلاووي ژيژك / روشنفکر و نویسنده‌ی اسلوانیایی که در ایران آثار بسیاری از او ترجمه شده است . ترجمه: آرش عزيزي

آینده روابط چین و آمريكا و پیامدهای ناگوارِ مواجهه‌ي نظامي‌میان این دو کشور موضوع این مقاله است
کابوس آمريكا
هنری کیسینجر / مشاور امنیت ملی و وزیر خارجه سابق آمريكا در دولت ریچارد نیکسون آثار مهمی در علم سیاست نوشته

تحليلي بر عملکرد محمد مراح و کشتارهاي تولوز و مونتوبان
قربانيانِ نظمِ فرانسوي
طارق رمضان . طارق رمضان دانش آموخته در سوييس در 26 اوت 1962 در ژنو متولد شد.

جلوه‌ای از قیام‌های عربی که تاحدی نادیده گرفته شد
«فرهنگِ» اینترنت و «مسأله‌یِ عرب»
طارق رمضان

وقتي ترکيب مذهب و سياست به «شکافِ مذهبی» در جامعه آمريکا انجاميده است
خدا و سزار
رابرت پوتنام / دیوید کمپبل

حاشیه ماه

سخنان چند سال قبل حسن عباسی علیه فلسفه اسلامی جنجال آفرین شده است
فلسفه صدرايي به کار امروز مي‌آيد يا نه؟
عظيم محمودآبادي

گفت‌وگو با عبدالحسين خسروپناه رییس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه درباره گفته‌هاي حسن عباسي
این ادبیات مشکل دارد

خبرنامه علوم انسانی

گزارش سخنراني مصطفي ملکيان درباره «نظام اخلاقي مولانا»
هفت‌خوان اخلاقي زيستن
امير عيسي ملکي

پژوهشکده‌ی تاریخ اسلام بررسی کرد
رابطه تاریخ و دیگر علوم انسانی چیست؟
محمد غفوري

ايران ميزبان اولين دوره‌ آموزشي منطقه‌اي حقوق بشردوستانه

رسانه‌ها و نهادهای علوم انسانی

انجمن علوم سیاسی ایران برترین انجمن علوم انسانی ایران شد
یک دهه تلاش برای رشد دانش سیاست
مجتبي مقصودي . رئيس انجمن علوم سياسي و دانشيار گروه علوم سياسي واحد تهران مرکز دانشگاه آزاد. از کتاب‌هاي او مي‌توان به «تحولات سياسي ـ اجتما

پايگاه اطلاع‌رساني «خرد» مباحث نظری در سیاست و جامعه‌شناسی را بررسی می‌کند
كمك به گسترش عقلانيت سياسي در ايران

روزمره‌گی

يك روز از زندگي بهاء‌الدين خرمشاهي به قلم خودش
همه مشغله‌های من

یاد

بخشی از کتاب منتشرنشده‌ی نامه به سیمین
هر كس مي‌رنجد برنجد، درك!
ابراهیم گلستان . نویسنده، فیلمساز و روشنفکر معاصر ایرانی که بی‌نیاز از معرفی است او داستان‌های بسیار و فیلم‌های دوران‌سازی ساخته و پرداخت

دکتر قمر آريان درگذشت
انسانی نيك‌بخت
روزبه زرين‌كوب

اسلام ایرانی

مجلد دوم اسلام ايراني ترجمه شد اما با نامی دیگر
اسلامي که در سرزمين ايران است
امين محمدي‌زاد

گفت‌وگو با رضا کوهکن، نخستين مترجم اسلام ايراني‌هانري کربن به زبان فارسي
کربن خويشتن را فرزندخوانده اسلام شيعي مي‌خواند
حامد زارع

ایران جامعه کوتاه مدت

نقدی بر نظریه جامعه کوتاه مدت
نگرشي فرماليستي و تقليل‌گرايانه
عباس منوچهري

گفت‌و‌گو با محمدعلي همايون كاتوزيان
تسلط افسانه و اسطوره بر جامعه كوتاه مدت
محمد صادقي

با چراغ و آینه

پرونده‌ای ویژه به‌مناسبت رونمایی تازه‌ترین کتاب استاد شفیعی کدکنی
رخنه‌ی غرب
مرتضی بیاتی

کتاب به کتاب با‌ آثار شفیعی کدکنی
کتابی یگانه
مهدي فيروزيان

درجست‌و‌جوي اِلحاقيات‌
مهدي يزداني‌خُرم

مرده‌ها و زنده‌ها
عليرضا غلامي

نقشِ نو
جواد بشري

عارف شگفت‌انگیز
نويد فيروزي

نظریه‌ی راهگشا
محسن پورمختار

از شرق تا غرب
نويد فيروزي

قصیده‌سرای متجدد
مریم حسینی

جاي خالي شاعر
مريم سيدان

رابطه زبان و استبداد
امير امامي

شهري در ميانِ ابرهاي اسطوره
حامد خاتمي‌پور

دیپلماسی هسته‌ای

دكتر حسن روحاني در گفت‌وگو با مهرنامه به بخشی از ناگفته‌های مذاکرات هسته‌ای اشاره می‌کند
جرج بوش به ایران پیام داده بود
محمد قوچاني/ اکبر منتجبی

حسن روحاني در یک مجموعه 10جلدی خاطرات و روایت خود را از امنیت ملی ایران بیان می‌کند
ناگفته‌هاي هسته‌اي
محمد قوچاني

بازخواني كتاب خاطرات محمدالبرادعی مديركل پيشين آژانس بين‌المللي انرژي اتمي از دوره پس از روحاني
لاريجاني مذاكره مستقيم با آمريكايي‌ها را پذيرفت

طبقه در سرمایه‌داری معاصر

پيش‌زمينه‌اي درباره كتاب «طبقه در سرمايه‌داري معاصر» و ترجمه آن
30سال انتظار
حسن فشاركي- فرهاد مجلسي‌پور

گفت‌وگو با نيکولاس پولانزاس درباره کتاب‌هایش
از آن طرف بام افتادیم
استوارت ‌هال . ترجمه آرش عزيزي

درباره زمینه و مضامین «طبقات در سرمايه‌داري معاصر»
دشمنان و متحدان طبقه کارگر
ياسر عزيزي

علم تاریخ

گفت‌وگو با دکتر صادق آينه‌وند درباره کتاب‌هاي منتشر شده نشر توت
علم دولتي که به درد نمي‌خورد
محمد نوذری

قانون مردمان

زندگي‌نامه و کارنامه جان راولز
مهم‌ترين فيلسوف سياسي قرن بيستم
محمد نوذری

درباره قانون مردمان جان راولز
عدالت علیه شَر
جعفر محسني

درباره قانون مردمان و تلاش رالز برای تدوین نظریه جامع سیاست بین‌الملل
به سوی آرمانشهر واقع‌گرایانه
محمدرضا تاجيک

مقالاتی درباره شفيعي کدکني

بررسي کارنامه‌ي عرفان‌پژوهي محمدرضا شفيعي کدکني
پيرِ خراساني ما
مريم حسيني

شفيعي كدكني و نقد ادبي
ايرج پارسي‌نژاد

شعرِ رشک‌انگيز
ابراهيم مکلا

شعري که زندگي است
محمّد پارسانسب

شفيعي كدكني و ديوان شعر فارسي
يدالله جلالي پندري / استاد ادبیات در دانشگاه یزد

آشنايي با اُستاد
تقي پورنامداريان

اقتصاد سیاسی مارکس

پاسخ‌ به پرسش‌هاي مهرنامه
نتیجه انقلابی فهم منطق سرمایه
محمد مالجو

درباره اقتصاد سياسي مارکس
آزادي در اقتصاد
کمال اطهاری

بازبینی میراث مارکس

مقاله‌ای از پیتر سینگر
كدام ماركس؟*
پیتر سینگر . ترجمه عزت‌‌الله فولادوند

سِرّ جذابیت اندیشه مارکس و تدام حیات میراث عینی و ذهنی او در چیست؟
انبوه ميراث بران
احمد نقيب‌زاده

پاسخ‌ به سوالات مهرنامه درباره میراث کارل مارکس
حالا که مارکس بی‌خطر شده است؟
نادر انتخابي

اگر بتوان گفت مارکسيسم مرده است، هنوز این سوال وجود دارد که چگونه می‌توانیم از میراث او بهره ببریم
اشباح مارکس
محمدرضا تاجيک

ميراث مارکس در جهان امروز در گفت‌وگو با حاتم قادري
سرمايه هنوز مسأله جهان است
حاتم قادری

پرنفوذترين متفکر هزاره‌ي دوم… و قرن بیست‌ویکم
مارکس هنوز زنده است
فرانسيس وين . ترجمه‌ي آرش عزيزي

کتاب‌نامه‌ی فارسی مارکس

کتاب‌شناسي مارکس به زبان فارسي
اناجيل پيامبرِ سرخ

10 کتاب فارسي درباره مارکس

مارکس در متن آثارش

محافظه‌کاران و ويگ‌ها
انتخابات در انگلستان
کارل مارکس . ترجمه‌ي آرش عزيزي

‌نامه‌ای از مارکس به انگلس در مورد بنیان‌گذاری انترناسیونال اول و چند مسأله‌ی دیگر
جسور در محتوا، معتدل در بیان
کارل مارکس/ ترجمه‌ي آرش عزيزي

نامه‌ي مارکس به فرديناند لاسال
«شکسپيري» باش نه «شيلري»

نامه مارکس به آبراهام لینکلن و پاسخ آن
تبريک به آقای رئیس‌جمهور

مارکس در میان ایرانیان

پاسخ‌ به سئوالات مهرنامه درباره شناخت چپ غیرمذهبی ایران از مارکس
عمل درمقام خدایی
فرزين وحدت

درباره شناخت چپ مذهبی ایران از مارکس
چپ ديني ما و تصوير شبح‌ناك ماركس
مقصود فراستخواه

جمهوری فرانسوی

گفت‌و‌گو با استاد حقوق بین‌الملل دانشگاه تهران
تضادی در قانون اساسی فرانسه نیست
یوسف مولایی . موضوع نظام حکومتی فرانسه و تضاد نظام ریاستی و نظام حکومتی در جمهوری پنجم فرانسه همواره یکی از مهم‌ترین مسایل مورد بحث در میان ح

فرانسه در میانه دمکراسی و رادیکالیسم
یک جمهوری برای گذار به انقلاب
هادی خسروشاهین

رژیم نیمه‌ریاستی و بسترسازی برای ثبات سیاسی
گذر از آنارشی
پيروز ايزدي

ثبات، توسعه و صلح، اصول سه‌گانه جمهوری پنجم
تداوم و تغيير
محمد محمدي‌آملي / هيأت علمي گروه علوم سياسي دانشگاه آزاد آمل

جمهوری فرانسوی . فصل پنجم . سیاست خارجی جمهوری پنجم

مبانی سیاست خارجی فرانسه از دوگل تا سارکوزی
تقلا برای برتری
مهدي فاخري . استاد دانشکده روابط بين‌الملل وزارت امور خارجه و معاون بين‌الملل اتاق بازرگاني ايران

جمهوری فرانسوی . فصل چهارم . نظریه جمهوری پنجم

تبیین بنیان‌های نظری جمهوری پنجم فرانسه
لائیسیته تابوی بزرگ
مهدی ذاکریان . دکتر مهدي ذاکريان، استاديار دانشکده حقوق و علوم سياسي دانشگاه آزاد اسلامي واحد علوم و تحقيقات

اشاره‌هايي به ايده گذر از جمهوري پنجم به ششم
خواب ششم در بيداري پنجم
افشين داورپناه . عضو هيأت علمي پژوهشكده فرهنگ و هنر جهاد دانشگاهي است.

جمهوری فرانسوی . فصل دوم . رؤسای جمهوری پنجم

بررسی سنت‌های سیاسی و رفتاری رؤسای جمهوری پنجم
ميراث دوگل
پيروز مجتهدزاده . استاد ژئوپلتيک دانشگاه تربيت مدرس و کارشناس مسائل بین‌الملل.

سياست‌هاي روساي جمهور پنجم
از گليسم تا ساركوزيسم
مرتضي مكي/ كارشناس مسائل فرانسه

تفاوت میتران با سایر رؤسای جمهوری پنجم چه بود؟
از لیبرالیسم تا سوسیالیسم
دكتر علي ‌‌بيگدلي . استاد دانشگاه شهيد بهشتي و كارشناس مسائل بين‌الملل.

جمهوری فرانسوی . فصل سوم . ساختار حزبی جمهوری پنجم

نظام سياسي و حزبي در جمهوري پنجم چگونه شکل گرفت؟
سندیکاها رقیب احزاب
دکتر سعيد خالوزاده . داراي دكتراي علوم سياسي از دانشگاه سوربن فرانسه، پژوهشگر ارشد مطالعات فرانسه و استاد دانشگاه.

شماره‌های قبلی

برداشت معمول از مطالب فقط با ذکر منبع به صورت کامل یعنی با دکر عبارت «ماهنامه مهرنامه»، تاریخ و شماره مجله آزاد است. بازنشر کلی مطالب مجله به هر نحوی، اعم از چاپی، دیجیتالی یا مجازی ممنوع است.